«الحیاة‌ العلمیة فی نیشابور»؛ پژوهش دانشگاه ام‌القرای مکه در حوزه فرهنگی نیشابور

Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

,الحیاة‌ العلمیة فی نیشابور,پژوهش دانشگاه ام‌القرای مکه, دانشگاه ام‌القرای مکه در حوزه فرهنگی نیشابور,پژوهش دانشگاه ام‌القرای مکه در حوزه فرهنگی نیشابور,

«الحیاة‌ العلمیة فی نیسابور»؛ پژوهش دانشگاه ام‌القرای مکه در حوزه فرهنگی نیشابور

این کتاب به شرح زندگی و حیات علمی نیشابور میان سال‌های ۲۹۰ تا ۵۴۸ هجری پرداخته و ضمن آن، از عوامل مؤثر در شکوفایی علمی نیشابور، تولیدات فکری و مراکز تعلیم و تربیت در این شرح سخن گفته است. شهرهای خراسان در قرن دوم هجری و پس از آن صحنه فعالیت‌های علمی شگفتی در حوزه علوم اسلامی به ویژه حدیث و سپس تصوف است. این صرف‌نظر از بعد ادبی آن است که اساسا شعر فارسی زاییده آن نواحی است. به طور کلی، علوم اسلامی در خراسان ریشه عمیقی یافت و تا قرن‌ها خراسان، یکی از سرسلسله‌های علوم اسلامی در انواع و اقسام رشته های علمی بود. این وضعیت در قرون نخست هجری ادامه داشت و تولیدات زیادی از خود برجای نهاد.

.

.

ضربه خوردن خراسان، با حملاتی که از سمت ماوراءالنهر صورت گرفت آغاز شد. به تدریج دولت‌های تازه‌ای سر کار آمدند که هم لطمه به وضعیت تمدنی خراسان می‌زدند و هم به تدریج وارد عرصه تمدن اسلامی می‌شدند. مغول، در ظاهر میخ آخر را بر تابوت تمدن اسلامی در خراسان زد اما جامعه پویای خراسان باز هم به نفس کشیدن ادامه داد و بعد از مدتی که از حمله مغول گذشت، تا اندازه‌ای از کما در آمد. ادامه حیات خراسان بسان یک بیماری است که در حال نزار صرفا نفس می‌کشد اما نقش فعال آنچنانی در تمدن اسلامی ندارد. بدون تعارف چیز زیادی هم از تمدن اسلامی نمانده بود که خراسان بخواهد نقشی در آن داشته باشد.

.

این کتاب، درباره زندگی علمی در نیشابور از سال ۲۹۰ تا ۵۴۸ است، دوره‌ای که نیشابور در اوج درخشش علمی است. گروه‌های مختلف علمی، مدارس فراوان، مکتب‌های فکری گوناگون در این شهر فعال هستند. بزرگترین موسوعه، درباره علمای این شهر را حاکم نیشابوری در تاریخ نیشابور خود نوشت که مع‌الاسف اصل آن مفقود گشته گرچه شاید بیش از نیمی از آن در آثار ذهبی و دیگران آمده است.

.

امروزه تحقیق درباره تاریخ فرهنگی نیشابور یا به عبارتی حوزه تمدنی آن، در میان ایرانیان، چندان گسترده نیست و این اواخر بیش از همه «استاد شفیعی کدکنی» بخشی از پژوهش‌های خود را مصروف شناخت اندیشه‌های موجود در این ناحیه کرد. یکی از دلایل بی‌توجهی ایرانیان به گذشته نیشابور آن است که بخش عمده علومی که در آن روزگار در آن نواحی بوده، علومی که وابسته به تشیع باشد نیست. در عین حال باید توجه داشته باشیم که آن زمان شیعیان نیشابور نیز کمابیش فعال بودند و آثاری هم از خود برجای گذاشتند.

.

اکنون ضمن یک سری پژوهش دانشگاهی که درباره حیات علمی برخی از شهرها مانند دمشق و غیره نوشته شده، مجلدی هم از سوی «دانشگاه ام القری» در مکه به «نیشابور» اختصاص یافته است. این که این کار، توسط دانشگاه ام القری انجام شده جالب توجه است. این کتاب، که یک رساله دانشگاهی است که به چاپ رسیده مجموعا در ۵۷۰ صفحه به نگارش درآمده است.

.

مقدمه شامل دو مبحث است؛
اول: حوزه جغرافیایی نیشابور ( تا صفحه ۷۱
دوم: حیات علمی نیشابور تا سال ۲۹۰

اما فصول کتاب عبارت است از:
اول: اوضاع سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و دینی مؤثر در حیات علمی نیشابور
دوم: عوامل پیشرفت حرکت علمی در نیشابور
سوم: مکان های تعلیم و تربیت در نیشابور (مکتب خانه ها، مساجد، مجالس علمی، و مدارس)
چهارم:‌ محصولات علمی و ادبی نیشابور در زمینه مباحث دینی، ادبیات عرب، علوم اجتماعی، علوم طبیعی

برگرفته از سایت کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران
منبع: وب‌نوشت «زروند؛ خراسان‌شناسی»
http://kadkan-r.blogfa.com/post-143.aspx

آدرس سایت دانشگاه ام‌القرای مکه (عربستان سعودی)

https://uqu.edu.sa

«الحیاة‌ العلمیة فی نیشابور»؛ پژوهش دانشگاه ام‌القرای مکه در حوزه فرهنگی نیشابور

منبع: روزنه

جدید ترین مطالب گردشگری نیشابور را درسایت نیشابوریا دنبال کنید.

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *